Aleksander Konstanty Gryglewski

Malarz, profesor Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie
04.03.1833 28.07.1879 Brzostek

Biografia

Aleksander Konstanty Gryglewski, urodzony 4 marca 1833 roku w Brzostku, był malarzem i profesorem Szkoły Sztuk Pięknych w Krakowie. Pochodził z drobnej rodziny szlacheckiej - jego ojcem był Kajetan Gryglewski, dzierżawca ziemskich majątków, a matką Katarzyna z domu Soleckich. W latach 1847-1852 uczęszczał do szkoły średniej w Krośnie, a następnie od 1852 do 1857 studiował w Krakowie na oddziale Sztuk Pięknych w Instytucie Technicznym, gdzie poznał się m.in. z Matejką, Kotsisem i Grottgerem. Wspólnie z Matejką wyruszył do Monachium na dalsze studia malarskie.

Powrót do Krakowa w 1860 roku rozpoczął okres, w którym konsekwentnie uprawiał malarstwo widoków i wnętrz zabytków, szczególnie kościołów. Jego obrazy, starannie wykonane i pełne precyzyjnych detali, były cennym dokumentem architektonicznym. Reprodukcje jego prac zamieszczano m.in. w 'Kłosach' (1863-1875) oraz 'Tygodniku Ilustrowanym' (1863-1872).

Od 1872 do 1873 malował wnętrza Łazienek w Warszawie, a następnie w 1873-1874 wystąpił do pracy w Wilanowie, gdzie ukreślił m.in. sypialnię królowej Marysieńki. W 1875 roku malował Zamek Królewski i Pałac Prymasowski we Wiedniu. Jego kroniką architektoniczną były także obrazy Pragi, Torunia czy Gdańska. W 1870 pracował w salinach w Wieliczce, a w 1871 roku wystawił się do malowania w Lwowie, Podkamieniu, Olesku i Podhorcach - miejsce, gdzie spędził najdłuższy czas swojej kariery. W 1875-1877 pracował w Krośnie, gdzie malował krajobrazy i wnętrza kościołów.

W 1877 r. Gryglewski objął kierownictwo katedry perspektywy w Szkole Sztuk Pięknych w Krakowie. Podczas wakacji 1878 i 1879 roku powrócił do Gdańska, by malować wnętrza Ratusza - m.in. salę rady miejskiej, kościół Najświętszej Maryi Panny oraz rynek. Zamieszkiwał w domu Roehrów na Podwalu Przedmiejskim. Przytłoczony osamieniem po śmierci żony i kłopotami finansowymi, w 1879 roku popełnił samobójstwo, wypadając z okna Kamlarii Gdańskiego Ratusza. Jego ostatnim, niedokończonym dziełem było Wnętrze Sali Czerwonej w Gdańsku.

Gryglewski był bogato połączony z wielką polską kulturą - przyjaźnił się z Matejką, Grottgerem i Kotsisem, a jego uczniami byli m.in. Piotr Stachiewicz. W 1867 roku ożenił się z Marią Miczyńską, ziemianką z Rozdziela. Pozostawił dwoje dziaci: Zofię Rudnicką i Aleksandra Gryglewskiego, który również został malarzem. Jego babką była Kunegunda Gryglewska, siostra Franciszka Fornalskiego, a wnukiem - Jan Rudnicki, również artysta.

Dziedzictwo Gryglewskiego przetrwało nie tylko w jego obrazach i publikacjach, ale także w nazwach ulic w Gdańsku i Krakowie, które noszą jego imię i nazwisko.

Zobacz pełny artykuł na Wikipedii

Osiągnięcia

Profesor katedry perspektywy w Szkołach Sztuk Pięknych w Krakowie
Autor setek obrazów architektonicznych dokumentujących polskie zabytki
Współpracownik wydawniczy 'Kłosów' i 'Tygodnika Ilustrowanego'
Uczeń i współpracownik naukowy w Instytucie Technicznym w Krakowie

Ciekawostki

Jego ostatnim niedokończonym obrazem było Wnętrze Sali Czerwonej w Gdańskim Ratuszu.
Rodzina Gryglewskich była silnie powiązana z polską kulturą - jego babka była siostrą generała Franciszka Fornalskiego.
W 1878 i 1879 r. mieszkał w Gdańsku w domu rodzinnym artysty Józefa Roehra.

Udostępnij